Jarosław M. Gruzla
BOGDAN JAŃSKI A ADAM MICKIEWICZ (cz. III)
Zmierzanie w stronę ascetyczno-zakonnej wspólnoty nie odpowiadało najprawdopodobniej Adamowi Mickiewiczowi, jak można sądzić z korespondencji Bogdana Jańskiego z innym emigrantem, który pisał: „Jest on (A. Mickiewicz) w widocznej przeciw nam reakcji, a przynajmniej ani chce o nas wiedzieć”16. Pomimo rozejścia się ich dróg poglądy zakorzenione w ówczesnym mesjanizmie polskim były bliskie im obu i zapewne Adam Mickiewicz mógłby podpisać się pod modlitwą Bogdana Jańskiego: „Ześlij nam Twego wybranego dla ojczyzny naszej wodza, łask Twoich świętych pełnego” [17].

LITERATURA

Bogdan Jański zakończył naukę na poziomie uniwersyteckim. Zdobył na Uniwersytecie Warszawskim magisterium z obojga praw i ekonomi politycznej. Był człowiekiem wszechstronnie uzdolnionym. Wyróżniał się specjalnie w naukach matematycznych, w wymowie i językach obcych. Opanował łacinę, grekę, język francuski i niemiecki [18]. Po wygranym konkursie na profesora projektowanej politechniki w Warszawie otrzymał nominację rządową i stypendium na odbycie stażu naukowego w zachodniej Europie. Stypendium było jednak niewystarczające i zmuszony był do szukania dodatkowych źródeł zarobku.

Będąc w Paryżu nawiązał współpracę z pismem saint-simonistów „Le Globe” . Zamieścił w nim wiele tekstów na temat Polski [19]. Współpracował z „Encyclopédie Catholique”, „Encyclopédie Nouvelle” i „Encyclopédie du 19-me siécle”. Jako publicysta, tłumacz i korektor pisywał do takich tygodników i dzienników, jak „Revue Encyclopédique” i „Revue Européenne”. Był też doradcą Księgarni Polskiej A. Jełowickiego i E. Januszkiewicza [20].

W 1833 r. Bogdan Jański zaangażował się wspólnie z Adamem Mickiewiczem w wydawanie „Pielgrzyma Polskiego”. Pismo to miało charakter patriotyczny i społeczno-religijny. Ich współpraca wkrótce rozwinęła się i Bogdan Jański kierował paryskimi wydaniami dzieł Mickiewicza. W maju 1833 r. w Paryżu ukazało się tłumaczenie „Ksiąg narodu i pielgrzymstwa polskiego”, które Montalembert przygotował z pomocą Jańskiego [21]. Ten całą wiosnę 1834 r. zajmował się korektą i francuskim wydaniem „Pana Tadeusza”. Był także kopistą mickiewiczowskich „Konfederatów barskich” [22]. Oprócz tego Jański tłumaczył inne dzieła wieszcza: „Dziady” i „Konrada Wallenroda” [23]. Ciekawostką w ich kontaktach są zainteresowania literaturą czeską. Mickiewicz przystępując w 1840 r. do wykładów na paryskim Collége de France czynił duże starania i prosił przyjaciół oraz znajomych o pomoc w zgromadzeniu literatury do tych wykładów. Będąc tam profesorem literatur słowiańskich w pracy wykorzystywał swoje osobiste kontakty z literatami czeskimi oraz z Bogdanem Jańskim, z którym wcześniej często dyskutował na temat historii i literatury czeskiej [24]. W tym czasie jednak przyjaciel Mickiewicza był już bardzo chory i wkrótce, 2 lipca 1840 r. w Rzymie, zmarł.
Jarosław M. Gruzla
fot. M. Malinowski


Wersety o Nieograniczoności, Kraków 2010
smak teraz, Elbląg 2003
Kolej transsyberyjska, Świdnica 1998


Od maja 2010 r. do nabycia w krakowskim Wydawnictwie Miniatura (http://www.miniatura.info.pl/) jest najnowsza książka poetycka pt. Wersety o Nieograniczoności. Starsze książki: Kolej transsyberyjska i Smak teraz są do nabycia u autora.




Hosted by Onyx Sp. z o. o. Copyright © 2007 - 2018  Fundacja Literatury w Internecie